प्र1.
मातृभाषया अर्थं लिखन्तु — (तीर्त्वा, स्नानाय, चिरम्, उत्तीर्णाः, अपरः, स्वम्, मग्नः, विषण्णाः, तूष्णीम्, पथिकः, अगणयत्, प्रहृष्टाः, कतमः)
उत्तर
पुस्तक की सारिणी में अन्तिम स्तम्भ ‘मातृभाषया अर्थं लिखन्तु’ खाली है। नीचे संस्कृत-अर्थ, हिन्दी और अंग्रेज़ी अर्थ के साथ हिन्दी (मातृभाषा) का अर्थ दिया गया है — अपनी मातृभाषा में यही अर्थ अपनी पुस्तक में लिखिए।
| शब्दः | अर्थः (संस्कृतम्) | हिन्दी | English |
|---|---|---|---|
| तीर्त्वा | सन्तरणं कृत्वा | तैरकर | Having swum |
| स्नानाय | स्नाननिमित्तम् | नहाने के लिए | For bathing |
| चिरम् | बहुकालपर्यन्तम् | देर तक | For a long time |
| उत्तीर्णाः | पारं गताः | पार हुए | Crossed over |
| अपरः | अन्यः | दूसरा | Another |
| स्वम् | आत्मानम् | स्वयं को | Oneself |
| मग्नः | विलीनः | डूब गया | Drowned |
| विषण्णाः | खिन्नाः | दुःखी हुए | Saddened |
| तूष्णीम् | निःशब्दम् | मौन (चुपचाप) | Silent |
| पथिकः | मार्गगन्ता | यात्री, राहगीर | Traveller |
| अगणयत् | गणनां कृतवान् | गिना | Counted |
| प्रहृष्टाः | आनन्दिताः | प्रसन्न | Delighted |
| कतमः | कियत्-संख्यात्मकः | कौन-सा | Which one |
Try This: इन शब्दों से अपने वाक्य बनाइए — ‘बालकः नदीं तीर्त्वा पारं गतः।’, ‘छात्राः परीक्षायाम् उत्तीर्णाः अभवन्।’, ‘सः तूष्णीम् उपविष्टः।’