दीपकम् अध्याय 11 पाठ्य-प्रश्नाः (संवादे आगताः)

अद्यतन2026-09-05

प्र1.
महोदये ! अत्र भ्रमणाय विशिष्टानि स्थानानि कानि ?
उत्तर

अण्डमाने भ्रमणाय एतानि विशिष्टानि स्थानानि सन्ति —

स्थानम्विशेषता
महात्मगान्धि-मरीन-राष्ट्रियम् उद्यानम्समुद्रीय-जीवजन्तूनां राष्ट्रियोद्यानम्
नॉर्थ-बे-द्वीपम्सिन्धुतलविहारः, स्नॉर्कलिङ्ग् च
समुद्रिका-नौसेना-समुद्रीय-सङ्ग्रहालयःसमुद्रसम्बद्धानां वस्तूनां सङ्ग्रहालयः
कालापत्थर-तटःरमणीयः समुद्रतटः
विजयनगर-तटःशान्तः सुन्दरः तटः
राधानगर-तटःभारतस्य समुद्रतटेषु अत्यन्तं विशिष्टं स्थानम्
तत्र भारतस्य समुद्रतटेषु राधानगर-तटस्य अत्यन्तं विशिष्टं स्थानम् अस्ति।
तत्रत्यः श्वेतरेणुः, नीलं निर्मलं जलम्, पारदर्शि समुद्रतलं च अविस्मरणीयम् अस्ति।
हिन्दी अर्थ: भारत के समुद्रतटों में राधानगर तट का स्थान सबसे विशिष्ट है। वहाँ की सफ़ेद रेत, नीला-निर्मल जल और आर-पार दिखाई देने वाला समुद्र-तल अविस्मरणीय है।
प्र2.
भवत्सु कोऽपि अस्मिन् विषये कथयितुम् इच्छति ?
उत्तर

आम् महोदये ! राजर्षिः वक्तुम् इच्छति। सः एकदा पित्रा सह भ्रमणाय तत्र अगच्छत्।

अहम् एकदा पित्रा सह भ्रमणाय तत्र अगच्छम्।
वयं तत्र सर्वत्र प्रकृतेः हारित्यं नीलसमुद्रं च दृष्टवन्तः।
हिन्दी अर्थ: "हाँ महोदया! मैं कहना चाहता हूँ। मैं एक बार पिता जी के साथ घूमने वहाँ गया था। हमने वहाँ सब जगह प्रकृति की हरियाली और नीला समुद्र देखा।"
व्याकरण-सङ्केतः: पित्रा — 'पितृ' शब्दः, तृतीया विभक्तिः, एकवचनम्; 'सह' इति अव्ययेन सह तृतीया भवति। भवत्सु — सप्तमी विभक्तिः, बहुवचनम् (आप लोगों में)।
क्या यह उपयोगी रहा? त्रुटि बताएँ