कक्षा ८ संस्कृत अध्याय 6 डिजिभारतम् – युगपरिवर्तनम् के लिए एनसीईआरटी समाधान
अद्यतन 2026-09-19
इस अध्याय के बारे में
पाठ का ढाँचा — यह गद्य-पाठ पूरी तरह संवाद-रूप में है। आरम्भ में कोष्ठक में रङ्गसङ्केत है — (नवदेहलीस्थः प्रधानमन्त्रिसङ्ग्रहालयः। अत्र विविधाः डिजिटल्-प्रौद्योगिक्यः प्रदर्शिताः सन्ति।) — फिर सङ्ग्रहालय में और उसके बाद कक्षा में अध्यापक तथा छह छात्रों की चर्चा चलती है। सङ्ग्रहालय में क्या देखा — हॉलोग्राम् (त्रिवैम-प्रतिमूर्तिः) से प्रधानमन्त्री का भाषण, वर्धिता-वास्तविकता (AR) तथा आभासीया-वास्तविकता (VR) के उपकरण, कृत्रिमबुद्धि-आधारित संवादयन्त्र , और डिजिटल्-प्रक्षेपण-चलच्चित्र जिसमें भारत की सम्पूर्ण विकास-यात्रा दिखाई गई है। ‘डिजिटल्-भारतम्’ का लक्ष्य — अध्यापक बताते हैं कि यह भारत-सर्वकार की महत्त्वाकाङ्क्षिणी योजना है; इसका सूत्र है ‘डिजिटल्-भारतम् — सशक्तीकरणार्थं शक्तिः’ । राष्ट्र डिजिटल् रूप से समृद्ध हो और डिजिटल्-शक्तिः सर्वजनान् सुशक्तान् कुर्यात् — यही इसका ध्येय है। क्षेत्र-द
त्वरित पुनरावृत्ति
| शब्दः | अर्थः (संस्कृतम्) | हिन्दी अर्थ | English |
|---|---|---|---|
| सङ्ग्रहालयः | वस्तुसङ्ग्रहगृहम् | संग्रहालय | Museum |
| हॉलोग्राम् | त्रिवैम-प्रतिमूर्तिः | होलोग्राम | Hologram |
| वर्धिता वास्तविकता | संवर्धिता वास्तविकता | संवर्धित वास्तविकता | Augmented Reality (AR) |
| आभासीया वास्तविकता | आभासीया वास्तविकता | आभासी वास्तविकता | Virtual Reality (VR) |
| कृत्रिमबुद्धिः | यान्त्रिकी बुद्धिः | कृत्रिम-बुद्धिमत्ता | Artificial Intelligence (AI) |
| डिजिटल्-प्रक्षेपणम् | सङ्गणक-चित्रप्रदर्शनम् | डिजिटल प्रक्षेपण | Digital Projection |
| आशुप्रतिक्रियाकूटः | झटिति प्रतिक्रियायाः कूटः | आशु प्रतिक्रिया कोड | Quick Response Code |
| प्रौद्योगिकी | तन्त्रज्ञानम् | प्रौद्योगिकी | Technology |
| अन्तर्जालम् | अन्तर्जालम् | संचार / इंटरनेट | Internet |
| वित्तीयसमावेशनम् | धनविषयकः समावेशः | वित्तीय समावेशन | Financial Inclusion |
| आधारपत्रम् | आधारः (परिचयपत्रम्) | आधार–पत्र | Aadhar Card |
| त्वरया | शीघ्रम् | जल्दी | Quickly |
| शिक्षायाः माध्यमेन | शिक्षणोपायेन | शिक्षा के माध्यम से | Through Education |
| साङ्गणिक-सुरक्षा | जालसुरक्षा | साइबर सुरक्षा | Cyber security |
| डिजिटल्-बन्धनम् | डिजिटल्-बन्धनम् | डिजिटल्-बन्धन | Digital Arrest |
| डिजिटल्-साक्षरता | डिजिटल्-शिक्षा | डिजिटल्-साक्षरता | Digital Literacy |
अभ्यास
- पाठे विद्यमानाः प्रश्नाः
- पाठान्ते गीतम्
- वयं शब्दार्थान् जानीमः
- अत्र इदम् अवधेयम्
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- अभ्यासात् जायते सिद्धिः
- योग्यताविस्तरः
- परियोजनाकार्यम्